Persnota



Een oude dame in jonge gewaden
Le nouveau Volkskunde est arrivé
Sinterklaas, rock, mensen en hun huisdieren, ijskasten, rouw vroeger en nu, facebook, filmhelden, Turkse migratieliteratuur, kinderliedjes, cupcakes, het erfgoedbeleid van Unesco, de Fixkes, Dracula ... Wat hebben ze met elkaar gemeen? Het zijn allemaal relevante onderwerpen voor de nieuwe Volkskunde.  Het tijdschrift Volkskunde bestaat al sinds 1888, maar begint in 2012 aan een nieuw hoofdstuk. Het wordt een interdisciplinair wetenschappelijk tijdschrift over alledaagse cultuur en het daarmee verbonden erfgoed in de Lage Landen.
Als je sinds 1888 bestaat en je bent 113 jaargangen lang verschenen in Vlaanderen en Nederland, dan verdien je het respect dat elke eeuweling te beurt valt. Inderdaad, dat is het palmares van het tijdschrift Volkskunde, een oude dame die al heel wat heeft meegemaakt. Aan het einde van de negentiende eeuw zorgde het tijdschrift mee ervoor dat volkskunde een nieuwe wetenschappelijke discipline werd.  In de daaropvolgende decennia heeft het zich geregeld aan de tijdsgeest aangepast. Het werd de laatste tijd opnieuw nodig om over de toekomst van Volkskunde na te denken.
Hedendaagse volkskundigen of etnologen hebben immers een bredere interesse dan hun voorgangers in 1888.  Ze bestuderen  de dynamiek van oude tradities, zoals de viering van Sinterklaas, maar ook actuele fenomenen, zoals het gebruik van ijskasten of facebook. De studie van het alledaagse is bovendien een heel interdisciplinair domein geworden.  Niet enkel etnologen, maar ook antropologen, historici, sociologen, communicatiewetenschappers, taalwetenschappers en nog anderen richten de blik vandaag op lokale, dagelijkse cultuurverschijnselen.
Ondertussen is er ook buiten de academische wereld veel in beweging. Dagelijkse cultuurgebruiken worden door een steeds ruimer publiek gekoesterd als erfgoed of heritage.  De globalisering is één van de drijfveren waardoor mensen op zoek gaan naar lokale tradities om ze te beschermen. Tegelijk is het niet vanzelfsprekend om cultuurgebruiken te conserveren als een statisch patrimonium.
Met andere woorden, meer dan ooit is de cultuur van het dagelijks leven toe aan onderzoek en reflectie. De nieuwe Volkskunde wil daarvoor een interdisciplinair platform zijn. In de tweede helft van de vorige eeuw waren de contacten van het tijdschrift met Nederland verwaterd, maar nu staat de nieuwe Vlaams-Nederlandse redactie samen sterk om het hoofd te bieden aan die nieuwe tendensen. 
Volkskunde zal zijn lezers drie keer per jaar een tijdschrift aanbieden over de cultuur van het dagelijks leven in heden en verleden in Vlaanderen en Nederland, over immaterieel en materieel erfgoed en over erfgoedbeleid en cultuurpolitiek, telkens met oog voor het internationaal wetenschappelijke debat. 
Een afwisselende mix van wetenschappelijke artikels, essays, interviews, voorstellen van nieuw onderzoek, recensies van boeken en films, en gevatte bijdragen over 'sporen' uit het dagelijkse leven, wordt in een fris kleedje gestopt en met een nieuwe lay-out bedacht. De wetenschappelijke kwaliteit van het tijdschrift wordt bewaakt door een blinde peer review van de wetenschappelijke artikelen.

Het tijdschrift Volkskunde is inderdaad una vecchia signora, maar de redactie heeft de juiste couturier aangesproken om haar op een waardige manier aan te kleden. Misschien wel oud van leden, maar springlevend en met een warm kloppend hart. Klaar om de sprong in de toekomst te wagen.